Zmiany › BILL · Sejm 10 kad., proces nr 3235 · wersja 1
Uczelnia we Włocławku ma się stać Akademią Włocławską
Od 1 stycznia 2027 r. Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku ma się stać publiczną uczelnią akademicką o nazwie Akademia Włocławska, choć nie spełnia jeszcze ustawowego wymogu kategorii naukowej.
Oficjalnie: Poselski projekt ustawy o utworzeniu Akademii Włocławskiej
Dla studentów, pracowników i regionu projekt zapewnia pełną ciągłość i daje uczelni wyższy status, więc dla nich bilans jest korzystny. Dla systemu szkolnictwa wyższego i podatników bilans jest gorszy: status akademicki zostaje nadany przed spełnieniem ustawowego wymogu, a kosztów dla budżetu nie oszacowano. Dlatego Rada Główna i KRASP oceniły projekt negatywnie.
Najmocniejszy plus
Studenci i osoby przyjęte na studia zachowują swój status bez żadnych formalności (dla: studenci, uczestnicy studiów podyplomowych i kandydaci przyjęci do uczelni we Włocławku)
Najmocniejszy minus
Status uczelni akademickiej zostaje nadany, zanim uczelnia spełni ustawowy wymóg poziomu naukowego (dla: system szkolnictwa wyższego; kandydaci na studia i pracodawcy, którzy kierują się nazwą uczelni)
Co dorzucono do projektu
Projekt nie zmienia innych ustaw poza swoim przedmiotem.
W skrócie
Projekt poselski zakłada, że z dniem 1 stycznia 2027 r. Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku zostanie zniesiona, a w jej miejsce powstanie Akademia Włocławska. Według uzasadnienia dziś jest to publiczna uczelnia zawodowa, a Akademia ma być publiczną uczelnią akademicką. Akademia przejmie cały majątek, pracowników, studentów, uprawnienia do prowadzenia kierunków, toczące się sprawy i obecne władze uczelni. Uczelnia nie ma dziś wymaganej kategorii naukowej (co najmniej B+ w 1 dyscyplinie). Projekt daje jej czas do drugiej ewaluacji po utworzeniu i do tego momentu wyłącza przepisy, które w takiej sytuacji odbierałyby status akademicki. Jeśli kategorii nie uzyska, minister zmieni nazwę uczelni i uczelnia straci słowo „akademia”, ale wydane wcześniej dyplomy zachowają ważność. Rada Główna Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Konferencja Rektorów Akademickich Szkół Polskich (KRASP) zaopiniowały projekt negatywnie. Parlament Studentów RP zaopiniował go pozytywnie.
Pełne opracowanie
Co się zmienia
| Temat | Było | Będzie | Podstawa |
|---|---|---|---|
| Utworzenie Akademii i zniesienie dotychczasowej uczelni | Według uzasadnienia we Włocławku działa Państwowa Akademia Nauk Stosowanych, która jest publiczną uczelnią zawodową. | Z dniem 1 stycznia 2027 r. powstaje Akademia Włocławska z siedzibą we Włocławku. Jest publiczną uczelnią akademicką. Jednocześnie dotychczasowa uczelnia zostaje zniesiona. | art. 1 i art. 2 projektu |
| Przejęcie majątku, praw i obowiązków | Majątek, umowy i decyzje administracyjne należą do dotychczasowej uczelni. | Akademia przejmuje mienie uczelni oraz wszystkie jej prawa i obowiązki, także te wynikające z decyzji administracyjnych. Bilans zamknięcia dotychczasowej uczelni staje się bilansem otwarcia Akademii. | art. 4 ust. 1–3 projektu |
| Pracownicy | Pracownicy są zatrudnieni w Państwowej Akademii Nauk Stosowanych we Włocławku. | Pracownicy z mocy prawa stają się pracownikami Akademii. Odpowiednio stosuje się art. 23¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (przejście zakładu pracy na innego pracodawcę). | art. 5 ust. 1 pkt 3 projektu |
| Studenci i osoby przyjęte na studia | Studenci i kandydaci przyjęci na studia mają ten status w dotychczasowej uczelni. | Studenci, uczestnicy studiów podyplomowych i innych form kształcenia oraz osoby już przyjęte stają się studentami albo uczestnikami w Akademii. Nie muszą nic robić. Akademia przejmuje też uprawnienia do prowadzenia kierunków. | art. 5 ust. 1 pkt 4 i 5, ust. 2 i 3 projektu |
| Toczące się sprawy i postępowania | Sprawy administracyjne, dyscyplinarne i studenckie oraz procesy sądowe prowadzi albo w nich uczestniczy dotychczasowa uczelnia. | Akademia prowadzi dalej niezakończone postępowania i zajmuje miejsce uczelni w sprawach sądowych, sądowoadministracyjnych i egzekucyjnych. | art. 5 ust. 4 i 5 projektu |
| Czas na uzyskanie kategorii naukowej | Według opinii Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji (BEOS) Kancelarii Sejmu art. 15 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce stanowi, że uczelnia akademicka staje się uczelnią zawodową, jeśli nie ma kategorii A+, A albo B+ w co najmniej 1 dyscyplinie. Według Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego uczelnia nie ma dziś żadnej kategorii naukowej. | Akademia ma uzyskać kategorię A+, A albo B+ w co najmniej 1 dyscyplinie najpóźniej w wyniku drugiej ewaluacji po jej utworzeniu. Do czasu, aż decyzje z tej ewaluacji staną się ostateczne, do Akademii nie stosuje się art. 15 ust. 1, 7 i 8 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. | art. 6 ust. 1 i 2 projektu |
| Kara za brak kategorii: zmiana nazwy | brak w druku (to rozwiązanie szczególne, przewidziane tylko dla tej uczelni) | Jeśli Akademia nie uzyska kategorii, minister w ciągu 3 miesięcy zmieni nazwę uczelni rozporządzeniem. Uczelnia straci prawo do słowa „akademia”. Dyplomy, świadectwa i decyzje wydane wcześniej zachowują ważność. Stare pieczęcie można używać przez 6 miesięcy. | art. 6 ust. 3–8 projektu |
| Władze uczelni i ich kadencje | Senat i rektor uczelni zostali wybrani na kadencję rozpoczętą 1 września 2024 r., a rada uczelni na kadencję rozpoczętą 1 stycznia 2025 r. | Obecny senat, rada i rektor stają się władzami pierwszej kadencji Akademii. Kadencja senatu i rektora kończy się 31 sierpnia 2028 r., a rady 31 grudnia 2028 r. Ciągłość zachowują też kolegium elektorów, komisje i rzecznicy dyscyplinarni oraz samorząd studencki. | art. 7 ust. 1–4, 6 i 7 projektu |
| Limit kadencji rektora | Art. 26 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce ogranicza liczbę kadencji rektora (treści tego przepisu nie ma w druku). | Pierwszej kadencji rektora Akademii nie wlicza się do tego limitu. | art. 7 ust. 5 projektu |
| Statut i przepisy wewnętrzne | Uczelnia działa na podstawie własnego statutu i regulaminów. | Dotychczasowy statut obowiązuje do czasu uchwalenia statutu Akademii, ale nie dłużej niż 6 miesięcy od jej utworzenia. Pozostałe przepisy wewnętrzne obowiązują, dopóki Akademia nie wyda nowych. | art. 8 projektu |
Na plus
Studenci i osoby przyjęte na studia zachowują swój status bez żadnych formalności
dla: studenci, uczestnicy studiów podyplomowych i kandydaci przyjęci do uczelni we Włocławku · pewność 90%
Przepis wprost przenosi status studenta i osoby przyjętej do Akademii. Akademia przejmuje też uprawnienia do prowadzenia kierunków, więc studia mogą trwać bez przerwy.
„3. Uprawnienia Uczelni do prowadzenia studiów na określonych kierunkach, poziomach i” (art. 5 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i 3 projektu)
Pracownicy z mocy prawa zachowują zatrudnienie i ochronę z Kodeksu pracy
dla: pracownicy Państwowej Akademii Nauk Stosowanych we Włocławku · pewność 90%
Projekt odsyła do art. 23¹ Kodeksu pracy o przejściu zakładu pracy, więc dotychczasowe stosunki pracy przechodzą na Akademię. Według opinii BEOS jest to zgodne z dyrektywą 2001/23/WE.
„3) pracownicy zatrudnieni w Uczelni stają się pracownikami Akademii; przepis art. 23¹” (art. 5 ust. 1 pkt 3 projektu)
Uczelnia od razu dostaje status akademicki i jest chroniona przed jego utratą przez okres przejściowy
dla: uczelnia we Włocławku i jej władze · pewność 90%
Projekt nadaje status uczelni akademickiej z mocy ustawy. Wyłącza też przepisy, które mogłyby ten status odebrać z powodu braku kategorii naukowej, aż do drugiej ewaluacji po utworzeniu.
„której mowa w ust. 1, staną się ostateczne, do Akademii nie stosuje się art. 15 ust. 1 oraz ust. 7” (art. 1 ust. 3 i art. 6 ust. 2 projektu)
Dyplomy i dokumenty zachowają ważność nawet wtedy, gdy uczelnia później straci nazwę „akademia”
dla: absolwenci i studenci · pewność 90%
Przepis wprost gwarantuje ważność dyplomów, świadectw, zaświadczeń i decyzji wydanych przed rozporządzeniem zmieniającym nazwę.
„5. Dokumenty, w tym dyplomy, świadectwa, zaświadczenia i decyzje administracyjne,” (art. 6 ust. 5 projektu)
Umowy, decyzje i toczące się sprawy nie przepadają
dla: przedsiębiorcy, instytucje i osoby, które mają umowy lub sprawy z uczelnią · pewność 85%
Akademia przejmuje majątek oraz prawa i obowiązki uczelni i wstępuje do postępowań sądowych i egzekucyjnych, więc kontrahenci nie muszą zawierać umów od nowa.
„2. Akademia wstępuje z dniem jej utworzenia w prawa i obowiązki Uczelni, w tym w prawa” (art. 4 ust. 1 i 2, art. 5 ust. 4 i 5 projektu)
Samorząd studencki i komisje dyscyplinarne działają bez przerwy
dla: studenci i samorząd studencki · pewność 85%
Organy samorządu studenckiego, komisje i rzecznicy dyscyplinarni z mocy prawa stają się organami Akademii, więc nie trzeba przeprowadzać nowych wyborów.
„7. Organy samorządu studenckiego Uczelni stają się z dniem utworzenia Akademii” (art. 7 ust. 6 i 7 projektu)
Według uzasadnienia mieszkańcy regionu zyskają łatwiejszy dostęp do studiów akademickich na miejscu
dla: młodzież i osoby pracujące z Włocławka i okolicznych powiatów · pewność 50%
Tak twierdzą wnioskodawcy. Przepisy nie tworzą nowych kierunków ani miejsc na studiach, więc efekt zależy od dalszego rozwoju i finansowania uczelni.
„miejscu zamieszkania lub w jego bliskim otoczeniu zwiększa szanse edukacyjne mieszkańców” (uzasadnienie projektu)
Na minus
Status uczelni akademickiej zostaje nadany, zanim uczelnia spełni ustawowy wymóg poziomu naukowego
dla: system szkolnictwa wyższego; kandydaci na studia i pracodawcy, którzy kierują się nazwą uczelni · pewność 75%
Rada Główna Nauki i Szkolnictwa Wyższego wskazuje, że projekt odwraca kolejność z ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce: najpierw status, potem weryfikacja. Według Rady uczelnia nie ma dziś żadnej kategorii naukowej. KRASP uważa, że takie ustawy obniżają wartość nazw „akademia” i „uniwersytet”.
„tę kolejność, przyznając status przed spełnieniem wymaganej przesłanki jakościowej.” (art. 1 ust. 3 i art. 6 ust. 1–2 projektu; uchwała Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego nr 36/2026)
Okres przejściowy może trwać wiele lat
dla: kandydaci na studia i system szkolnictwa wyższego · pewność 70%
Weryfikacja nastąpi dopiero po drugiej ewaluacji po utworzeniu Akademii. Według Rady Głównej przy cyklu 4- lub 5-letnim oznacza to długie działanie uczelni akademickiej bez wymaganej kategorii.
„Art. 6. 1. Akademia uzyska kategorię naukową A+, A albo B+ w co najmniej 1 dyscyplinie” (art. 6 ust. 1 projektu; uchwała Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego nr 36/2026, pkt 3)
Skutki dla budżetu państwa nie zostały oszacowane
dla: budżet państwa i podatnicy · pewność 65%
Według OSR rozwój Akademii może wymagać większego finansowania publicznego, ale kwot nie podano. Rada Główna wytyka brak porównania wariantów finansowych.
„przyznania uczelni środków w określonej wysokości ani sfinansowania konkretnych inwestycji.” (OSR (Deklarowane Skutki Regulacji), pkt [6])
Uczelnia może stracić dostęp do programów przeznaczonych dla uczelni zawodowych
dla: uczelnia we Włocławku i jej studenci · pewność 60%
Rada Główna wskazuje, że uczelnia akademicka traci dostęp do instrumentów dla uczelni zawodowych, takich jak „Dydaktyczna inicjatywa doskonałości”. Według uzasadnienia uczelnia zdobyła ten tytuł 6 razy.
„adresowanych do publicznych uczelni zawodowych, w szczególności „Dydaktycznej” (uchwała Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego nr 36/2026, pkt 5)
Akademia może nie móc przyjmować nowych osób na kształcenie specjalistyczne
dla: osoby zainteresowane kształceniem specjalistycznym we Włocławku · pewność 50%
Według Rady Głównej uczelnia akademicka może tylko dokończyć prowadzone już kształcenie specjalistyczne. Tymczasem uzasadnienie przedstawia tę formę jako kierunek rozwoju Akademii.
„PSWIN pozwala uczelni, ktora uzyskała status akademicki, dokończyć już prowadzone” (uchwała Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego nr 36/2026, pkt 7)
Brak przepisów o legitymacjach i dyplomach przy samej zmianie uczelni na Akademię
dla: studenci i absolwenci · pewność 70%
Ważność dokumentów projekt zapewnia tylko na wypadek późniejszej utraty nazwy „akademia”. Parlament Studentów RP wskazuje, że brakuje podobnych przepisów o legitymacjach i dyplomach na moment utworzenia Akademii.
„ust. 5-8, lecz wyłącznie na wypadek późniejszej zmiany nazwy Akademii w razie nieuzyskania” (art. 6 ust. 5–8 projektu; opinia Parlamentu Studentów RP)
Niejasne, czy przepis o senacie obejmuje przedstawicieli studentów wybranych w trakcie kadencji
dla: studenci zasiadający w senacie · pewność 65%
Przepis mówi tylko o członkach wybranych na kadencję rozpoczętą 1 września 2024 r. Parlament Studentów RP zauważa, że przedstawicieli studentów wybiera się często na rok albo uzupełnia skład w trakcie kadencji.
„Art. 7. 1. Członkowie senatu Uczelni wybrani na kadencję rozpoczętą w dniu 1 września” (art. 7 ust. 1 projektu)
Wyjątek od limitu kadencji rektora
dla: społeczność akademicka (zasada kadencyjności władz uczelni) · pewność 60%
Kadencja obecnego rektora w Akademii nie będzie się liczyć do ustawowego limitu, więc ta sama osoba może dłużej kierować uczelnią. Rada Główna zwraca uwagę, że takie rozwiązanie wymaga uzasadnienia.
„5. Pierwsza kadencja rektora Akademii nie wlicza się do liczby kadencji” (art. 7 ust. 5 projektu)
Wrzutki: zmiany innych ustaw
Projekt nie zmienia innych ustaw poza swoim głównym przedmiotem.
Koszty według OSR
Według OSR (w druku nazwanej Deklarowanymi Skutkami Regulacji) utworzenie Akademii nie spowoduje bezpośrednich jednorazowych wydatków, bo Akademia przejmie majątek i działalność dotychczasowej uczelni. Koszty zmiany nazwy, dokumentów i aktów wewnętrznych uczelnia ma pokryć z własnych środków. W 2026 r. uczelnia dostała 26 467,8 tys. zł subwencji na utrzymanie i rozwój potencjału dydaktycznego. Przyszła subwencja ma być liczona według algorytmu dla uczelni akademickich, ale OSR jej nie szacuje. OSR przyznaje, że rozwój Akademii może w średnim i długim okresie wymagać większego finansowania z budżetu państwa (część 28 – Szkolnictwo wyższe i nauka). Według OSR dokładne skutki dla budżetu są obecnie niemożliwe do określenia. Samorządy nie mają nowych obowiązków ani wydatków, a ewentualne wsparcie z ich strony będzie dobrowolne.
Czego nie wiadomo
- Projekt nie zmienia innych ustaw. Wyłącza jedynie stosowanie art. 15 ust. 1, 7 i 8 oraz art. 26 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce wobec Akademii i odsyła do art. 23¹ Kodeksu pracy. Dlatego lista wrzutek jest pusta.
- Nie wiadomo, jaki status będzie miała uczelnia po utracie nazwy „akademia”. Art. 35 ust. 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce dotyczy według uzupełnienia uzasadnienia uczelni zawodowych. Projekt nie mówi jednak wprost, że Akademia stanie się uczelnią zawodową.
- Projekt nie rozstrzyga, co się stanie, jeśli Akademia nie spełni warunków do ewaluacji w żadnej dyscyplinie. Zwraca na to uwagę Rada Główna.
- Nie wiadomo, co się stanie, jeśli senat nie uchwali nowego statutu w ciągu 6 miesięcy, bo wtedy stary statut przestaje obowiązywać.
- Art. 5 ust. 6 mówi o zachowaniu kategorii naukowych uczelni. Według Rady Głównej uczelnia nie ma żadnej kategorii, więc przepis może nie mieć zastosowania.
- Brak oszacowania, jak zmieni się subwencja po przejściu na algorytm dla uczelni akademickich.
Przebieg prac w Sejmie
- 2026-09-02 Projekt wpłynął do Sejmu
- 2026-10-20 Skierowano do I czytania w komisjach (ENM)
Źródła
Opublikował: Jakub Borawski (redaktor) · 06.11.2026, 08:45
Opracowanie przygotowane z pomocą modelu językowego i zatwierdzone przez redakcję. Cytaty zweryfikowane w tekście druku: 25/25. Opublikowano 2026-11-06 07:45 UTC. Jak to powstaje.