Zmiany › BILL · Sejm 10 kad., proces nr 3307 · wersja 1
Spółdzielnie socjalne bez opłat sądowych w całym postępowaniu o wpis do KRS
Spółdzielnie socjalne nie będą płacić żadnych opłat sądowych w sprawach o wpis lub zmianę wpisu w KRS, także za zażalenia, apelacje czy skargi, a nie tylko za sam wniosek.
Oficjalnie: Komisyjny projekt ustawy o zmianie ustawy o spółdzielniach socjalnych
To mała, celowana ulga dla spółdzielni socjalnych o znikomym koszcie dla budżetu, około 10–20 tys. zł rocznie. Wyrównuje ich sytuację ze stowarzyszeniami. Ocenę osłabia niewyjaśnione uchylenie art. 27 ust. 3, którego skutków nie da się ocenić na podstawie druku.
Najmocniejszy plus
Spółdzielnie socjalne nie zapłacą za odwołania i skargi w sprawach rejestrowych. (dla: spółdzielnie socjalne)
Najmocniejszy minus
Uchylenie przepisu bez żadnego wyjaśnienia. (dla: jakość procesu legislacyjnego; spółdzielnie socjalne)
Co dorzucono do projektu
Projekt nie zmienia innych ustaw poza swoim przedmiotem.
W skrócie
Dziś spółdzielnia socjalna nie płaci opłaty od wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego ani od wniosku o zmianę wpisu. Nie płaci też za ogłoszenie wpisu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Płaci jednak inne opłaty w tym postępowaniu, na przykład od skargi na orzeczenie referendarza, zażalenia czy apelacji. Projekt zwalnia z opłat sądowych całe takie postępowanie, tak jak już dziś jest w przypadku stowarzyszeń. Projekt uchyla też art. 27 ust. 3 ustawy o spółdzielniach socjalnych. Druk nie podaje treści tego przepisu i nie wyjaśnia, po co go uchylać. Projekt powstał z petycji obywatela. Według autorów projektu budżet straci na tym około 10–20 tys. zł rocznie.
Pełne opracowanie
Co się zmienia
| Temat | Było | Będzie | Podstawa |
|---|---|---|---|
| Zakres zwolnienia z opłat w postępowaniu rejestrowym w KRS | Według uzasadnienia spółdzielnia socjalna nie płaciła opłaty od wniosku o wpis do KRS ani od wniosków o zmianę wpisu. Nie płaciła też opłaty za ogłoszenie wpisu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Inne opłaty w tym postępowaniu, na przykład od zażalenia, apelacji, skargi na orzeczenie referendarza czy skargi kasacyjnej, trzeba było płacić. | Całe postępowanie w sprawie wpisu lub zmiany wpisu spółdzielni socjalnej do KRS jest wolne od opłat sądowych. Wolne jest też od opłat za ogłoszenie wpisu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. | art. 1 pkt 1 projektu, art. 6 ust. 3 ustawy o spółdzielniach socjalnych |
| Uchylenie art. 27 ust. 3 ustawy o spółdzielniach socjalnych | brak w druku (projekt, uzasadnienie i ocena skutków nie podają treści tego przepisu) | Przepis art. 27 ust. 3 przestaje obowiązywać. Druk nie mówi, jakie ma to skutki. | art. 1 pkt 2 projektu, art. 27 ust. 3 ustawy o spółdzielniach socjalnych |
| Sprawy w toku | brak w druku | Nowe zwolnienie obejmie także pisma i wnioski złożone po wejściu ustawy w życie w sprawach, które zaczęły się wcześniej i jeszcze się nie skończyły. | art. 2 projektu |
Na plus
Spółdzielnie socjalne nie zapłacą za odwołania i skargi w sprawach rejestrowych.
dla: spółdzielnie socjalne · pewność 90%
Zwolnienie obejmie całe postępowanie, a nie tylko wniosek. Spółdzielnia nie zapłaci więc na przykład za zażalenie, apelację czy skargę na orzeczenie referendarza w sprawie wpisu do KRS.
„Postępowanie w sprawach o wpis lub zmianę wpisu spółdzielni socjalnej do” (art. 1 pkt 1 projektu, art. 6 ust. 3 ustawy o spółdzielniach socjalnych)
Takie same zasady jak dla stowarzyszeń.
dla: spółdzielnie socjalne · pewność 70%
Według uzasadnienia stowarzyszenia są już zwolnione ze wszystkich opłat sądowych w takim postępowaniu. Projekt usuwa tę różnicę. To twierdzenie projektodawcy. Druk nie zawiera brzmienia przepisu Prawa o stowarzyszeniach.
„rozszerzenie obecnego przepisu, co będzie zbieżne z” (uzasadnienie, pkt 2)
Niższe bariery w sporach o wpis dla osób zagrożonych wykluczeniem.
dla: osoby zagrożone wykluczeniem zakładające spółdzielnie socjalne (np. osoby niepełnosprawne, długotrwale bezrobotne) · pewność 60%
Spółdzielnie socjalne zakładają osoby w trudnej sytuacji na rynku pracy. Brak opłat ułatwi im odwołanie się od niekorzystnej decyzji sądu rejestrowego. To wnioskowanie o skutkach.
„bowiem zakładane jedynie przez określone kategorie osób zagrożone wykluczeniem” (art. 1 pkt 1 projektu; uzasadnienie, pkt 2)
Zwolnienie zadziała także w sprawach już trwających.
dla: spółdzielnie socjalne z niezakończonymi sprawami w KRS · pewność 90%
Pisma złożone po wejściu ustawy w życie w sprawach wcześniej rozpoczętych będą już bez opłat.
„życie niniejszej ustawy w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem” (art. 2 projektu)
Na minus
Niewielki spadek wpływów z opłat sądowych.
dla: budżet państwa (część 15 – Sądy powszechne) · pewność 80%
Według oceny skutków budżet straci około 10–20 tys. zł rocznie. Projektodawca zakłada do 100 spraw rocznie, średnio po 100–200 zł. Kwota jest bardzo mała.
„ok. 10–20 tys. zł w skali rocznej. Jest to kwota na tyle niska, że może zostać sfinansowana w” (Deklarowane Skutki Regulacji, pkt 6 i 7)
Uchylenie przepisu bez żadnego wyjaśnienia.
dla: jakość procesu legislacyjnego; spółdzielnie socjalne · pewność 85%
Projekt uchyla art. 27 ust. 3 ustawy o spółdzielniach socjalnych. Uzasadnienie i ocena skutków w ogóle o tym nie wspominają. Druk nie podaje treści tego przepisu. Czytelnik nie może więc ocenić, co się zmienia.
„2) w art. 27 uchyla się ust. 3.” (art. 1 pkt 2 projektu)
Rozszerzone zwolnienie to dalej pomoc de minimis.
dla: spółdzielnie socjalne prowadzące działalność gospodarczą · pewność 50%
Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji wskazuje, że zwolnienie nadal będzie pomocą de minimis. Każde zwolnienie wlicza się więc do limitu tej pomocy dla spółdzielni. Przy kwotach rzędu 100–200 zł ma to w praktyce znikome znaczenie.
„tego przepisu, co oznacza, że zwolnienie z opłat nadal będzie udzielane jako” (opinia Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji (BEOS-WPEiM-2676/26), pkt 3)
Wrzutki: zmiany innych ustaw
Projekt nie zmienia innych ustaw poza swoim głównym przedmiotem.
Koszty według OSR
Według Deklarowanych Skutków Regulacji w KRS toczy się rocznie kilkaset spraw spółdzielni socjalnych, a większość jest już dziś zwolniona z opłat. Projektodawca szacuje, że nowe zwolnienie obejmie najwyżej 100 spraw rocznie, średnio po 100–200 zł. Daje to spadek dochodów z opłat sądowych o około 10–20 tys. zł rocznie. Ubytek pokryje budżet państwa w części 15 (Sądy powszechne). Wydatki budżetu państwa i samorządów nie wzrosną. Według projektodawcy w Polsce działa około 1420 spółdzielni socjalnych.
Czego nie wiadomo
- Nie wiadomo, co reguluje uchylany art. 27 ust. 3 ustawy o spółdzielniach socjalnych. Druk nie podaje jego treści ani powodu uchylenia.
- Nowe brzmienie art. 6 ust. 3 ma charakter przedmiotowy: zwolnione jest całe postępowanie, a nie tylko spółdzielnia. Nie jest jasne, czy zwolnienie obejmie też innych uczestników postępowania rejestrowego, na przykład członków spółdzielni składających środki odwoławcze.
- Szacunek kosztów (do 100 spraw rocznie po 100–200 zł) to założenie projektodawcy. Druk nie podaje danych źródłowych.
- Nie jest jasne, czy zwolnienie obejmie także opłaty w postępowaniach w sprawie wykreślenia z KRS lub likwidacji. Przepis mówi tylko o wpisie i zmianie wpisu.
Przebieg prac w Sejmie
- 2026-10-21 Projekt wpłynął do Sejmu
Źródła
Opublikował: Jakub Borawski (redaktor) · 06.11.2026, 08:45
Opracowanie przygotowane z pomocą modelu językowego i zatwierdzone przez redakcję. Cytaty zweryfikowane w tekście druku: 10/10. Opublikowano 2026-11-06 07:45 UTC. Jak to powstaje.